1. Nhà thiết kế môi trường sống ngoài không gian

Khi con người tiếp tục khám phá không gian, kế hoạch chinh phục các hành tinh khác và mặt trăng sẽ được đẩy mạnh hơn nữa. Trong bối cảnh đó, các nhà thiết kế môi trường sống ngoài không gian sẽ làm việc với các chuyên gia và các nhà khoa học ở nhiều lĩnh vực khác – chẳng hạn như các nhà vi sinh vật – để xây dựng các tòa nhà có thể ở được trên các hành tinh khác.

Không dừng ở việc kiến tạo môi trường sống tối thiểu, các nhà thiết kế môi trường sống ngoài không gian có nhiệm vụ thiết kế một môi trường sống hoàn chỉnh ở mỗi điểm đến như nhà ở, nhà hàng, khu vực tập luyện thể thao, các khu vực trải nghiệm khác cùng tất cả các kiến trúc và cơ sở hạ tầng cần thiết để quản lý và bảo trì.

Ngoài ra, các nhà thiết kế môi trường sống ngoài không gian còn cần lưu tâm đến các vấn đề như hệ sinh thái, lực hấp dẫn, bức xạ, độ ổn định của không khí,… Đây là những yếu tố mà các nhà thiết kế môi trường sống trên trái đất không cần lo lắng. Do vậy, các nhà thiết kế môi trường sống ngoài không gian cần trang bị những kỹ năng và hiểu biết về hệ sinh thái, kiến trúc, môi trường sống ngoài không gian,… cùng các kỹ năng mềm thiết yếu khác như giao tiếp và làm việc nhóm, vì công việc này luôn đòi hỏi sự hợp tác với một nhóm lớn với nhiều lĩnh vực khác nhau.

2. Nhà vi sinh vật học ngoài không gian

Với những thành công gần đây trong việc du hành và khám phá vũ trụ, khái niệm cư ngụ trên các hành tinh khác – đặc biệt là sao Hỏa – đã dần trở thành hiện thực chứ không còn là một giấc mơ quá xa vời. Tuy nhiên, mặc dù đã có thể xây dựng các trạm không gian với các khu vực có thể sinh sống được một cách bình thường bên trong, mọi người vẫn không thể đi ra ngoài mà không có đồ bảo hộ. Công việc của các nhà vi sinh vật học chính là việc biến môi trường sống của các hành tinh bên ngoài trái đất mà con người đã đặt chân tới trở thành những môi trường có thể ở được bằng cách nuôi dưỡng các loại vi khuẩn, vi sinh vật khiến cho đất đai ở các hành tinh nói trên trở nên màu mỡ hơn, bầu không khí dễ thở hơn. NASA hiện đang tài trợ cho các dự án cải tạo môi trường sống ngoài trái đất, đồng nghĩa với việc mở ra rất nhiều cơ hội nghề nghiệp cho các nhà vi sinh vật ngoài không gian.

(Tài liệu tham khảo: 100 Jobs of Future)

Bài viết Những nghề nghiệp về không gian được dự đoán sẽ trở nên “hot” trong tương lai đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Hướng nghiệp 4.0.

Phi hành gia là người được huấn luyện qua chương trình không gian để chỉ huy, lái hoặc trở thành thành viên của một con tàu vũ trụ và là người thực hiện các hoạt động liên quan đến sự thám hiểm vũ trụ của con người.

Trở thành một phi hành gia không phải là chuyện xảy ra chỉ qua một đêm, mà phải mất nhiều năm học tập và kinh nghiệm để đáp ứng được các yêu cầu chuyên môn cơ bản. Có rất nhiều người không được chấp nhận ngay ở lần tuyển chọn đầu tiên, buộc họ phải học thêm để chuẩn bị tốt hơn nếu muốn có lần thử sức tiếp theo. Sau cùng, chỉ một phần nhỏ các ứng viên được tuyển chọn để trở thành phi hành gia – khiến nó trở thành một công việc vô cùng khó trúng tuyển.

Quá trình trở thành phi hành gia

Vũ trụ là một thế giới bí ẩn thú vị, nhưng cũng đầy rẫy hiểm nguy. Vì vậy, được đi vào vũ trụ, các phi hành gia đều phải trải qua một quy trình chọn lọc và huấn luyện rất phức tạp, mà nếu nói ra dám chắc bạn sẽ cảm thấy choáng ngợp.

• Yêu cầu tưởng dễ nhưng không đơn giản

Mỗi quốc gia đều có những yêu cầu nhất định về sức khỏe đối với các nhà du hành vũ trụ của mình, nhưng điểm chung là họ đều phải có thể lực rất tốt. Yếu tố quan trọng hơn là khả năng chịu được cảm giác chóng mặt đến từ môi trường vô trọng lực.

Yêu cầu tuyển chọn sơ tuyển thực sự không quá khắt khe. Các ứng viên chỉ cần đạt chiều cao trên 1,57m, có thị lực tốt và huyết áp ổn định. Nghề phi hành gia cũng không giới hạn độ tuổi, mặc dù số đông người theo học ngành này có tuổi từ 25 đến 46.

Tuy nhiên ở thời điểm hiện tại, yêu cầu dành cho các phi hành gia còn liên quan tới cả các kỹ năng xã hội. Họ không những phải có một sức khỏe tốt mà còn phải biết phối hợp làm việc với người khác, tự tin, có khả năng chịu áp lực tốt trong môi trường đa nhiệm.

Trước khi được thực hiện nhiệm vụ, họ sẽ phải tập thuyết trình trước đám đông, làm việc với các chuyên gia và thậm chí là tiếp xúc với quan chức chính phủ. Điều này có thể giúp các phi hành gia biết cách làm việc hiệu quả với nhiều kiểu người khác nhau trong cuộc sống.

• Được đào tạo bài bản

Các phi hành gia bắt buộc phải có bằng Đại học và có kinh nghiệm liên quan. Thông thường, họ phải có nền tảng từ các ngành khoa học, thậm chí nhiều người còn có bằng tiến sĩ, hoặc chuyên môn về quân sự.

Tuy nhiên, bất kể chuyên môn của họ là gì, khi đã được nhận vào cơ quan không gian của chính phủ, họ sẽ đều phải trải qua một chương trình đào tạo nghiêm khắc để có thể sống và làm việc trong môi trường không gian vũ trụ.

Hầu hết các phi hành gia đều phải học lái máy bay, xử lý các tình huống giả lập, học cách cấp cứu và sử dụng những công cụ chuyên dụng phòng khi tình huống khẩn cấp xảy ra.

Bên cạnh đó, họ cũng phải dành rất nhiều thời gian để học lý thuyết về hệ thống máy móc, cũng như cơ chế đằng sau những thí nghiệm mà họ sẽ thực hiện trên không gian. Quá trình này mất rất nhiều thời gian và công sức.

• Rèn luyện về thể chất – quá trình không đơn giản

Cơ thể con người được tạo ra để thích nghi với môi trường có lực hấp dẫn. Rõ ràng là môi trường trong không gian không hề thân thiện với cấu tạo sinh học của chúng ta.

Do vậy, các phi hành gia cần nhiều thời gian để các cơ quan trong cơ thể làm quen với môi trường siêu trọng lực. Điều này được chú trọng nhiều trong quá trình huấn luyện.

Họ phải thường xuyên tập luyện với vòng Vomit Comet – một loại thiết bị di chuyển người ngồi trong theo vòng parabol liên tục để tập quen với cảm giác không có trọng lực. Ngoài ra, họ còn được trải nghiệm cảm giác lơ lửng thực sự bằng việc tập di chuyển trong các bể nước mô phỏng thực tế ngoài vũ trụ.

Các kỹ năng sinh tồn cũng phải được thực hành một cách hoàn hảo, phòng khi trường hợp khẩn cấp xảy ra.

Công nghệ thực tế ảo ngày nay cũng góp phần quan trọng đối với việc huấn luyện các phi hành gia, bởi chúng giúp họ được tập tiếp xúc với môi trường trên không gian một cách chân thực nhất, cả về mặt thị giác và vận động.

Phi hành gia thoạt nghe có vẻ là một công việc rất thú vị, nhưng thực tế nó cũng đòi hỏi một trình độ cao về kiến thức, kỹ năng cũng như thể lực để hoàn thành nhiệm vụ. Phải như thế, chúng ta mới khám phá những bí ẩn vũ trụ mà con người vẫn luôn hoài tìm kiếm.

Tư chất thích hợp trở thành phi hành gia

Đầu tiên về kỹ năng, bạn phải chứng minh khả năng của mình với bài kiểm tra Valsalva Maneuver (Nghiệm pháp Valsalva). Về cơ bản, nghiệm pháp Valsalva là kỹ thuật thở được sử dụng để giúp khôi phục nhịp tim bình thường nếu tim bắt đầu đập quá nhanh, thực hiện bằng cách ngậm miệng, bóp mũi để giữ không khí trong cơ thể. Bạn hít vào tối đa và cố gắng thở ra trong khi đường thở bị chặn. Động tác này được mô tả giống như động tác rặn khi đại tiện, có tác dụng gia tăng áp lực trong lồng ngực. Luồng không khí được đẩy ra đột ngột khi thở qua mũi sẽ làm thay đổi nhịp tim và huyết áp nhanh chóng. Nhìn chung đây là một kỹ thuật giữ hơi phức tạp, khó và cực kỳ nguy hiểm khi thực hiện vì có thể dẫn đến ngất xỉu, phình mạch, đột quỵ, tổn thương mạch máu.

Ngoài ra, tính linh hoạt, kỹ năng làm việc nhóm và sự ham học hỏi là một số yếu tố mà NASA tìm kiếm.

Về thể chất, bạn phải đáp ứng các yêu cầu sau:

• Thị lực 20/20 (tự nhiên, hoặc có kính)
• Huyết áp không quá 140/90 ở tư thế ngồi
• Chiều cao từ 1.57m đến 1.91m
• Thể trạng cân đối

Về trình độ, ứng viên phải có ít nhất 1 bằng thạc sĩ thuộc lĩnh vực STEM (Science (Khoa học), Technology (Công nghệ), Engineering (Kỹ thuật) và Math (Toán học)) từ một tổ chức giáo dục được công nhận. Bên cạnh bằng thạc sĩ, bạn phải đáp ứng một trong những yêu cầu về kinh nghiệm bao gồm: Đã trải qua các khóa học có chứng chỉ về y khoa, đã qua đào tạo phi công, có chứng chỉ trong lĩnh vực nghiên cứu địa lý hoặc quản lý hàng không.

Sau khi vượt qua vòng tuyển chọn, các ứng viên vẫn chưa được coi là phi hành gia chính thức mà phải tiếp tục tham gia vào một khóa đào tạo, sát hạch từ cơ bản đến chuyên sâu trong vòng 2 năm. Sau khóa học này, những người được chỉ định bay sẽ trở thành phi hành gia chính thức, những người còn lại sẽ là phi hành gia dự bị. Đối với phi hành gia được chọn để bay, chương trình đào tạo nhiệm vụ sẽ kéo dài thêm vài năm nữa.

Mức lương phi hành gia

Các phi hành gia của NASA (cả dự bị lẫn chính thức) có thể nhận được mức lương từ 104.898 USD đến 161.141 USD mỗi năm, cùng với đó là hàng loạt ưu đãi và trợ cấp khác.

(Nguồn: quantrimang)

Bài viết Phi hành gia đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Hướng nghiệp 4.0.

Kỹ sư hàng không vũ trụ có thể được hiểu là một kỹ sư đa lĩnh vực như kỹ sư máy bay, kỹ sư tên lửa hay kỹ sư nghiên cứu về các thiết bị vũ trụ như vệ tinh hay tàu vũ trụ. Họ có thể chuyên về một lĩnh vực cụ thể như động cơ đẩy, hệ thống điện tử hay khí động học, vật liệu và cấu trúc… Họ là người áp dụng những nguyên tắc, quy luật khoa học và công nghệ để nghiên cứu, thiết kế và phát triển đồng thời duy trì và kiểm tra các thiết bị vũ trụ như vệ tinh, tên lửa, tàu bay dân dụng và quân sự, phương tiện trong không gian. Họ cũng làm việc với các thành phần tạo nên các máy bay hay hệ thống kể trên.

Kỹ sư hàng không vũ trụ là người đóng vai trò nâng cao sự an toàn, tiết kiệm nhiên liệu, tốc độ, trọng lượng và quản lý chi phí bằng cách sử dụng các công nghệ tiên tiến để đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Vai trò của họ cũng bao gồm việc giải quyết các tác động đối với môi trường của ngành hàng không. Tóm lại, một cách ngắn gọn, kỹ sư hàng không vũ trụ giải quyết các vấn đề về thiết kế và chế tạo các phương tiện có thể bay. Khi công nghệ phát triển, sự chuyên môn hóa rõ rệt hơn, hai chuyên ngành sâu hơn lại xuất hiện: ngành kỹ sư hàng không liên quan đến việc thiết kế máy bay, phản lực, máy bay trực thăng – những phương tiện bay trong không gian trái đất và ngành kỹ sư vũ trụ tập trung vào việc thiết kế và phát triển tàu vũ trụ – các phương tiện bay ngoài không gian trái đất.

Công việc của kỹ sư hàng không vũ trụ

Là một kỹ sư hàng không vũ trụ, bạn phải nghiên cứu, thiết kế, phát triển, chế tạo, thử nghiệm và điều chỉnh, bảo dưỡng các loại máy bay, tàu vũ trụ, các bộ phận, hệ thống và công nghệ liên quan. Công việc cụ thể gồm có:

• Đánh giá các yêu cầu thiết kế, nghiên cứu, phát triển các kỹ thuật thiết kế, thực hiện các thiết kế và quy trình kiểm tra.
• Thỏa thuận ngân sách, thời gian biểu và thông số kỹ thuật với khách hàng.
• Tiến hành các nghiên cứu lý thuyết và thực tế.
• Đo lường, cải thiện hiệu suất hoạt động của máy bay, các bộ phận hợp thành và hệ thống.
• Tham gia vào các chuyến bay thử nghiệm, kiểm tra, đánh giá, sửa đổi các sản phẩm thử nghiệm khi có vấn đề phát sinh.
• Viết báo cáo và các tài liệu hướng dẫn.
• Tư vấn kỹ thuật, pháp lý cho khách hàng, nhà cung hay các chuyên gia khác.
• Phân tích các dữ liệu, áp dụng các quy tắc khoa học và công nghệ để chế tạo máy bay, các bộ phận hợp thành và thiết bị hỗ trợ. Giám sát việc lắp ráp, lắp đặt.
• Quản lý dự án, phân chia nguồn lực, lập kế hoạch và quản lý chi phí.

Kỹ sư hàng không vũ trụ làm việc ở đâu?

Kỹ sư hàng không vũ trụ làm việc trong các ngành công nghiệp cần tới người thiết kế hoặc chế tạo máy bay, tên lửa hay hệ thống phòng thủ quốc gia. Họ làm việc chủ yếu trong ngành thiết kế, phân tích và sản xuất, các ngành công nghiệp thực hiện việc nghiên cứu và phát triển hay các cơ quan chính phủ.

Nước ta có một số cơ sở chính về việc nghiên cứu và đào tạo kỹ thuật hàng không vũ trụ như Viện Công nghệ Vũ trụ Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Hội Hàng không vũ trụ Việt Nam,…

Các kỹ sư hàng không vũ trụ dành hầu hết thời gian làm việc trong môi trường văn phòng. Phần lớn công việc của họ là sử dụng các phần mềm máy tính nâng cao để thiết kế các bộ phận, các hệ thống trong máy bay và làm các mô hình thử nghiệm xem chúng sẽ hoạt động như thế nào trong môi trường thực tế.

Ngoài làm việc tại các văn phòng, các kỹ sư hàng không vũ trụ tham dự các hội thảo có liên quan tới ngành hoặc tại phòng thí nghiệm hàng không. Họ cũng có thể tham dự các hội thảo, cuộc họp tại địa phương hoặc quốc tế nếu có hợp tác cùng các đối tác hay tập đoàn quốc tế do việc phát triển công nghệ và sản phẩm mới đòi hỏi phải làm việc nhiều với đối tác nước ngoài.

Hầu hết các kỹ sư hàng không vũ trụ làm việc toàn thời gian, tuy nhiên, đây là công việc luôn bị thúc giục bởi deadline, và thông thường phải làm thêm ngoài giờ khi deadline đến gần. Các kỹ sư phụ trách các dự án và giám sát các nhân viên khác thường phải làm việc chăm chỉ kín lịch để đảm bảo tiến độ công việc theo đúng kế hoạch.

Mức lương ngành kỹ thuật hàng không

Mức lương ngành kỹ thuật hàng không tương đối cao so với mặt bằng chung các ngành khác. Thu nhập trung bình của một kỹ sư hàng không từ 10 – 15 triệu/tháng, nếu ở cấp quản lý mức lương sẽ dao động từ 20 – 30 triệu/tháng hoặc cao hơn nữa.

Những tố chất phù hợp với ngành hàng không vũ trụ

Để thành công trong ngành kỹ thuật hàng không, đòi hỏi kỹ sư hàng không vũ trụ cần có những tố chất và kỹ năng sau:

• Kỹ năng áp dụng các kiến thức toán học, khoa học và kỹ thuật vào thực tiễn;
• Có khả năng giao tiếp tốt, kỹ năng làm việc nhóm;
• Có khả năng ngoại ngữ, tin học;
• Chăm chỉ, kiên trì và nhẫn nại;
• Có tinh thần trách nhiệm, chịu được áp lực công việc cao;
• Cẩn thận, tỉ mỉ và sáng tạo…

(Nguồn: megastudy)

Bài viết Kỹ sư hàng không vũ trụ đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Hướng nghiệp 4.0.

• Làm việc trong các cơ quan nhà nước: Sử dụng quản lý dữ liệu vệ tinh để giám sát tài nguyên rừng, đất đai, lãnh thổ, biển đảo của đất nước
• Làm việc trong các tổ chức kinh doanh có sử dụng dữ liệu vệ tinh và các ứng dụng liên quan
• Nghiên cứu tại các cục, các viện và trung tâm lớn của quốc gia, trung tâm viễn thám: Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC), Viện Công nghệ vũ trụ
• Làm việc trong các lĩnh vực liên quan như: Viễn thông, Công nghệ thông tin và Điện tử
• Giảng viên tại các trường đại học, cao đẳng có đào tạo bộ môn về Kỹ thuật không gian trên khắp cả nước
• Chuyên gia trong lĩnh vực kỹ thuật không gian

Cần những tố chất gì để trở thành một Kỹ sư kỹ thuật không gian?

Để có thể trở thành một kỹ sư kỹ thuật không gian đòi hỏi bạn cần có những tố chất và kỹ năng sau:

• Đam mê với ngành Kỹ thuật không gian
• Yêu thích khám phá không gian, vũ trụ và trái đất
• Tư duy sáng tạo, nhanh nhạy
• Khả năng phân tích tổng hợp nhanh
• Có kiến thức kỹ thuật về điện tử, môi trường và không gian
• Nghiêm túc, tỉ mỉ, cần cù trong công việc
• Chịu được áp lực về thời gian và công việc
• Có hiểu biết về kinh tế, chính trị
• Có kiến thức cơ bản trong lĩnh vực Khoa học xã hội
• Kỹ năng trong xử lý tín hiệu và xử lý ảnh số
• Kỹ năng làm việc nhóm
• Luôn chủ động trong công việc

Nhu cầu nhân lực Kỹ sư kỹ thuật không gian

Theo khảo sát sơ bộ, nhu cầu nhân lực của Việt Nam trong các lĩnh vực công nghệ không gian và các ứng dụng liên quan như thông tin liên lạc, viễn thám, các lĩnh vực sử dụng và khai thác hình ảnh vệ tinh như dự báo thời tiết, quản lý tài nguyên,… Cần ít nhất 2.000 lao động trình độ cao cho giai đoạn 2015-2020.

Bài viết Kỹ sư kỹ thuật không gian đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Hướng nghiệp 4.0.